wegen, dammen en bruggen. Daarnaast wordt geïnvesteerd in een programma van kleinere activiteiten, zoals het graven van greppels, het schoonhouden ervan, terras sering van de landbouwgrond. Het is gericht op vrouwen en jongeren, die een dollar per dag krijgen. Het mes snijdt daarbij aan twee kanten. Behalve dat je werkt aan de infra structuur, help je de mensen aan een klein beetje inkomen. Bijzonder weinig, maar meer dan niks. (36 procent van de Rwande- zen verdient minder dan een dollar per dag, 85 procent minder dan twee dollar - HK) We steunen ook het bedrijfsleven. De Kamer van Koophandel van Haaglanden wil helpen om het ondernemingsklimaat op te krikken, zelf gedreven en gefinancierd, wel met steun van de ambassade. Daarnaast heeft Ontwik kelingssamenwerking met Economische Zaken allerlei instrumenten om de economie in een land te bevorderen. Er is bijvoorbeeld een programma waarin Nederlandse senior experts, zoals gepensioneerde managers wor den ingezet. En Rwandese bedrijven kunnen een joint venture aangaan met een Neder lands bedrijf. De Nederlandse staat geeft daar extra subsidie voor.' Nederland helpt met het rechtssysteem. Er is veel kritiek op de gacaca, het traditi onele systeem van dorpsrechtspraak, dat is ingevoerd om de verdachten van 1994 te berechten. Wat is uw idee daarover? 'De journalisten die hier komen, willen in feite nog steeds verhalen over de genocide schrijven. Die probeer ik te wijzen op het fenomeen dat er in dertien jaar enorm veel is opgebouwd is in dit land. Er is kritiek op veel zaken, er kan ook veel worden verbeterd, maar langzamerhand zie je dat het een stuk beter gaat met de mensenrechten. Ik zeg daarom: laat dat dan ook zien, beperk je niet tot 1994! Het is ontzettend gemakkelijk om kritiek te hebben op het gacacasysteem, maar het land kent achthonderdduizend verdachten en overvolle gevangenissen. Een van de punten van kritiek is dat het gacacaproces zoveel geld kost, dat het gewone rechtssysteem daar onder lijdt. Dat is niet waar, want het hele proces wordt door het buitenland betaald. Als ik terugga naar 1994: onder de mensen die toen zijn vermoord bevond zich de elite van het land. Alles moest weer worden opgebouwd. Nederland wilde helpen de magistratuur op niveau te brengen. Dat doen we nu een aantal jaren en het is heel succes vol. Als gevolg daarvan zijn er meer rechters en rechtbanken gekomen. Met een aantal donoren zijn we nu bezig te kijken of we hier rechtswinkels kunnen invoeren. Dat is een nieuw project. In april 2006 ben ik met een delegatie onder leiding van de minister van Buitenlandse Zaken naar Nederland vertrok ken. Een deel van die delegatie heeft zich in juli 2007

Moesson Digitaal Tijdschriftenarchief

Moesson | 2007 | | pagina 43